Sneeuw en ijs

De meeste honden zijn gek op sneeuw. Ze worden er heel jolig van en rennen graag achter sneeuwballen aan. Ieder van ons kent wel het verbaasde gezicht van de hond, wanneer hij keurig de sneeuwbal gevangen heeft, maar uiteindelijk niets in zijn mond heeft, daar de sneeuwbal uit elkaar spat.

Het is een leuk spel voor mens en dier, maar ga er niet te lang mee door, daar sneeuw erg koud is en de hond er flink last van zijn darmen door kan krijgen.

Een ander euvel in de winter is: het strooien van pekel (grof strooizout, wegenzout), wanneer het flink gesneeuwd of geijzeld heeft.

Op blote voeten moet de hond dit probleem trotseren! Ieder weet wat de pekel op schoenen of auto's uitricht: nare witte, uitgebeten plekken, die moeilijk weg te krijgen zijn. De voetzolen van de hond lijden er ook flink van. Door de sneeuw komen er kloofjes tussen de zoolkussens, waar de pekel flink op inwerkt, met een nare irritatie tot gevolg.

U kunt dit voorkomen door na thuiskomst de voeten goed af te spoelen en af te drogen. Dit zorgt ervoor, dat de hond niet aan de voetzolen, kussentjes of tussenteenhuid gaat likken, zodat er bijv. geen ontsteking ontstaat.

Ook kunnen ijsballetjes vast gaan zitten in de haartjes tussen de voetkussentjes. Vooral langharige honden lijden hieraan.

Smeer voor het wandelen in de sneeuw de voetzolen van uw hond goed in met vaseline of uierzalf.

Houd de haren tussen de tenen en de nagels kort. Bij thuiskomst goed afspoelen en afdrogen van de voeten en de ijsballetjes verwijderen zorgt ervoor, dat de hond toch ijspret kan beleven.

Mochten er nu toch kapotte zolen met wondjes ontstaan zijn en uw hond blijft eraan likken of bijten, dan kunt u naast een verbandje (wat er vaak afgehaald wordt) of zalf het volgende doen:

• 2x Per dag 3 druppels jodiumtinctuur op het wondje druppelen. Houd de poot even vast, zodat het kan opdrogen, want het geeft vlekken.

In het begin als de wond open is, prikt het wel, maar dat gaat na een paar dagen beter. Na een dag of 5 kan de hond weer alles doen. Dit is een beproefd middel bij sledehonden.

• Ontsmet het zooltje met betadine of jodium, maak het goed droog en doe er vloeibare pleister op (dus geen spray). Er zijn verschillende merken (Hansaplast, Compeed, Nivea etc.) te koop. Laat dit even drogen en zorg tegelijkertijd dat uw hond er niet aan likt. Eventueel kunt u er een tweede laagje over doen. De dunne transparante filmlaag zorgt voor snelle wondgenezing, stopt kleine bloedingen, vermindert onmiddellijk de pijn, is ondoordringbaar voor water, vuil en bacteriën, maar laat wel vocht van de huid naar buiten verdampen. Dit voorkomt infectie. De pleister blijft verschillende dagen zitten en komt na enkele dagen op natuurlijke wijze los.

• Het middel Cani Sport is een veterinaire spray voor de voetzolen van honden en kan gebruikt worden bij werk- en sporthonden. Het geeft geen vlekken, vermindert oververhitting en beschermt de voetzolen tegen locale laesies en verwondingen bij slijten en beschadiging van de voetzolen.

Een dagelijkse behandeling van de voetzolen een week voor de zware belasting zal de keratine op de voetzolen verdikken. Vervolgens dienen de voetzooltjes om de 3 dagen behandeld te worden zolang de hond zwaar belast wordt voor de sport of het werk (bijv. het lopen over ruige ondergrond).

• Voor honden met verwondingen aan de voeten bestaan speciale schoentjes. Deze schoentjes kunnen niet alleen gebruikt worden wanneer de hond verwondingen heeft, maar ook wanneer hij gevoelig is voor slijtage van de voetzooltjes, in de sneeuw of wanneer de hond over gesteente loopt, kunnen ze aangedaan worden. Het is wel raadzaam om hem van tevoren er aan te wennen.

Laat de hond niet op het ijs! Het is spiegelglad en uitglijden met nare spierblessures tot gevolg, geeft nog lang herinnering aan een middagje 'schaatsen' met de baas. Daarbij bestaat het gevaar dat de hond uit zichzelf op het ijs gaat, ook als de Friese ijsmeesters het niet meer betrouwbaar vinden. Het kan levensgevaarlijk zijn voor mens (als redder) en dier!

Het is goed om te weten, dat het eten van grote hoeveelheden sneeuw / ijs of het drinken van grote hoeveelheden ijskoud water levensbedreigend voor de hond kan zijn. Het gevolg kan zijn: een maagkanteling (zie "maagkanteling") of heftige diarree.

Honden die goed in beweging zijn hebben weinig last van de kou. Wel moet men bij honden als Boxers of Dobermanns (erg korte vacht) oppassen voor te veel afkoeling. Bij extreme kou is een jasje voor kleine honden met weinig haar geen overbodige luxe. Ook is het niet handig een hond in de wintertijd zijn jas uit te laten doen, door hem te (laten) trimmen. Het haar vormt een ideale isolatie voor de lichaamswarmte. Kortharige honden in een kennel hebben het bij forse kou erg moeilijk: het is belangrijk, dat ze ruim gevoerd worden, want het lichaam warm houden kost veel energie.

Isolatie van het hok (buitenhok) en tochtvrij maken met een warme bodembedekking zal de hond zeer ten goede komen, zo komt hij de winter wel door.

Let in de winter goed op onderkoelingsverschijnselen of bevriezing. De lichaamsdelen die het eerst bevriezen zijn de delen waar weinig haren op zitten, zoals de oorpunten (oorrand), de voeten (kussentjes), de staartpunt en bij reuen de balzak.

Handige tips voor de feestdagen

Giftige zaken

Chocolade

Gedurende Sinterklaas en de Kerstdagen is er volop chocolade snoepgoed aanwezig. Honden die graag wat stelen of die gewoon nieuwsgierig zijn zullen snel een letter alvast voor het baasje uitpakken of de schaal op tafel met de leuke chocolade herfstblaadjes alvast voor u voorproeven. Chocolade is echter erg giftig voor honden (zie "chocolade"). In de praktijk blijken de momenten waarop cadeautjes worden uitgepakt, bezoek wordt verwelkomd of uitgezwaaid, dé momenten te zijn, waarop het mis gaat.

Druiven en rozijnen

Minder bekend is dat sommige honden zeer slecht reageren op rozijnen en druiven. Blijkbaar zit er in druiven (en dus ook in rozijnen, want dat zijn immers gedroogde druiven) een stof die giftig is voor de hond. Tot op heden is helaas niet bekend wat die stof precies is en wat er precies gebeurt in het lichaam, waardoor de hond ziek wordt.

Wat voor giftige stof ook de boosdoener is die de honden ziek maakt, we moeten ons realiseren dat deze stof in een relatief hoge concentratie voorkomt in rozijnen, omdat rozijnen gedroogde druiven zijn. We weten dus nog niet het fijne van de druiven/rozijnen-vergiftiging, maar wel bekend is, dat er na het eten van een relatief grotere hoeveelheid druiven of rozijnen eigenlijk altijd een ernstige vorm van nierfalen optreedt, die zonder medisch ingrijpen levensbedreigend is voor de patiënt.

Meestal ziet u de eerste verschijnselen binnen 6 uur. Dit kan bestaan uit braken, diarree, buikpijn, niet willen eten, afwezigheid en moeilijk of niet kunnen plassen. Soms kunt u in de ontlasting velletjes terug vinden van de druiven of rozijnen. Na 24 tot 72 uur kan er acuut nierfalen optreden. Het kan zelfs dodelijk zijn. Men denkt dat tussen de 15-30 gr rozijnen per kg lichaamsgewicht al fataal voor de hond kan zijn.

Ook hier geldt, net als bij chocolade, dat er geen tegenstof is en dat niet iedere hond problemen krijgt door het eten van rozijnen of druiven. Maar op het moment dat er verschijnselen optreden, is het al te laat.

Zorg dat uw hond niet bij rozijnen of druiven kan. Maar voer uw hond ook geen krentenbollen, rozijnenbrood of andere lekkernijen waar druiven of rozijnen in verwerkt zijn! Gebeurt het toch dat uw hond heeft 'gesnoept', laat uw hond dan braken (zie hier). Daarna moet er een suspensie van actieve koolstof (Norit®) worden gegeven om absorptie van de giftige stoffen zoveel mogelijk tegen te gaan.

Als uw hond een paar rozijntjes heeft gegeten en het is te laat om hem te laten braken, dan is dit geen reden tot paniek. Veel honden krijgen geen problemen. Neem bij grotere hoeveelheden wel altijd even contact op met de dierenarts en zoals eerder gezegd, berg druiven (en chocolade) altijd zo op, dat uw huisdieren er niet bij kunnen.

Kerstboom en kerststukjes

Met de kerstdagen wordt menig huis opgesierd met een kerstboom en/of kerststukjes.

Wordt een kerstboom in een bak met water gezet, moet men zich goed realiseren, dat dit water door erin opgeloste stoffen giftig wordt voor de dieren die ervan drinken; dit geldt natuurlijk ook voor de grotere kerststukjes. In stukjes of als losse plant wordt vaak een kerstroos (kerstster) gebruikt; ook deze is zeer giftig voor onze viervoeter.

Ook dennennaalden (sparrennaalden) zijn giftig. Zet dus nooit de etensbak onder de kerstboom. Als de boom uitvalt, is de kans groot, dat uw hond dennennaalden binnenkrijgt.

Let ook op de maretak en hulst, want ook die zijn giftig (zie hier).

Uw hond houdt ervan om lekker door het huis te rennen. Zet de kerstboom daarom goed vast met visdraad. Je ziet de draden bijna niet en je voorkomt dat de boom omvalt. Natuurlijk kan uw huisdier er nog wel tegenaan lopen. Hang daarom de breekbare kerstversiering bovenin de boom en de niet-breekbare onderin. Snoepgoed in de kerstboom is ook leuk, maar zorg ervoor dat het niet binnen bereik van uw hapgrage hond hangt: ze kunnen er ziek van worden. 

In engelenhaar zit glasvezel, dus hang dat niet in de boom als u dieren hebt (of heel hoog).

Ui en knoflook

U zult uw hond met de feestdagen niet zo gauw uien of knoflook geven, maar op deze pagina geef ik hiervoor toch een waarschuwing.

Knoflook wordt tegenwoordig veel gebruikt door hondeneigenaren. Het wordt gebruikt met het oog op gezondheid, als smaakversterker en vooral in het voorjaar en de zomer als natuurlijk afweermiddel tegen teken. Het is verkrijgbaar als vers product, in poedervorm en in capsules. Er zijn ook poeders en tabletten speciaal voor honden verkrijgbaar.

Maar let op, want uien en knoflook zijn gevaarlijke voedselingrediënten, waarvan de hond ziek kan worden. Ze bevatten de giftige stof thiosulfaat (thiosulphate). Uien zijn een groter gevaar dan knoflook. Hoewel knoflook ook de giftige stof thiosulfaat bevat, lijkt het erop dat knoflook minder toxisch is en hiervan grotere hoeveelheden gegeten moeten worden om ziek te worden.

Geknal met Oud en Nieuw (zie ook het verhaaltje hierboven)

Als Sinterklaas is geweest, duurt het niet zo lang meer, voordat we weer met veel geknal en geknetter doorgaan naar het nieuwe jaar.

Bleef het geknal nu alleen maar bij oudejaarsavond, nee, al weken van te voren, en ook in januari nog, wordt er volop geknald. Die knallen zijn voor onze honden lang niet altijd een feest. Honden die gewend zijn aan jachttraining, accepteren het geknetter in de regel wel, hoewel honden, die niet schotvast zijn, niets moeten hebben van vuurwerk.

Een heleboel honden hebben zoveel angst voor geknal, dat ze helemaal uit hun bol gaan. De baasjes weten hier bijna geen raad mee. Er zijn bazen die bij de dierenarts tabletjes gaan halen om hun huisdier kalm en rustig te houden. Sommigen brengen hun hond met oud en nieuw naar een dierenpension, omdat die meestal afgelegen liggen en er daar dus minder geknald wordt, maar in wezen is dit niet de oplossing. 

Als eigenaar zal je je hond moeten begeleiden, om over zijn angst heen te komen. Je kunt het hele jaar door oefenen. Je hoeft echt niet te wachten tot er weer nieuwjaar of een onweersbui komt. (Honden die bang zijn voor vuurwerk zijn meestal ook bang voor andere knallen, zoals onweer, klapperpistooltjes etc.). Om de hond over zijn angst voor knallen heen te helpen, kun je zelf een klapperpistooltje kopen en met hem oefenen.

Het allerbelangrijkste:

Veel eigenaren weten niet dat een heleboel angsten aan de hond worden doorgegeven (aangeleerde angst). Als de hond ergens angstig op reageert - in dit geval dus knallen - wordt de hond vaak door onze onwetendheid beloond, omdat we de neiging hebben om te reageren met: "Och, kom maar gauw bij het vrouwtje" of "Wat is er aan de hand, ben je zo geschrokken?". U beloont de hond op dat moment voor het feit dat hij schrikt. Het komt als volgt op de hond over: de baas zegt 'braaf' als ik schrik, dus zal het wel heel eng zijn.

De volgende keer zal de hond waarschijnlijk nog banger zijn wanneer hij een knal hoort.

Beter is het de hond, wanneer hij schrikt van bijvoorbeeld een rotje, vrolijk toe te spreken, met hem te spelen en eventueel door een kordaat rukje aan de riem wanneer hij angstig weg wil schieten, manen tot doorlopen. Ook wanneer u zelf bang bent voor die onverwachtse knallen is het noodzakelijk te doen alsof het u niets kan schelen. Laat door zelf een zelfverzekerde houding aan te nemen, merken dat er niets aan de hand is. Wel is het verstandig in deze periode de buurt waar veel knallen te verwachten zijn, te vermijden.

Wanneer de hond echt bang is voor vuurwerk, ook wanneer hij in huis is, geldt in feite hetzelfde principe. Ga de hond in ieder geval niet aaien of kalmerend toespreken, wanneer hij naar u toe komt rennen bij het horen van een rotje. Beter is het de hond bijvoorbeeld naar zijn plaats te sturen, wanneer hij hiervoor naar u toekomt. Als hij gehoorzaamt, kunt u hem weer vrij geven. In veel gevallen kunt u in huis het gedrag van de hond het beste negeren. Zet de radio aan en doe net of u zijn angstige gedrag niet ziet. Vooral wanneer er buiten veel geknald wordt, kunt u er beter zo min mogelijk aandacht aan besteden, want voor u het weet, is de aandacht die u de hond dan extra geeft voor hem een bekrachtiging, dat er echt iets aan de hand is.

Een paar adviezen

• Beloon de hond nooit voor zijn angst!

• Wordt de hond bang, leid hem dan af of negeer zijn gedrag.

• Laat de hond op oudejaarsavond in de vooravond uit, in ieder geval voor 22.00 uur.

• Laat de hond op oudejaarsavond liever niet alleen.

• Houd de hond aangelijnd, ook al is hij niet echt bang voor knallen. In paniek zou hij, hoe goed hij ook luistert, weg kunnen rennen.

• Zorg dat uw hond een naamplaatje met een adres of een naamkokertje om heeft. Ook kan het helpen als uw hond gechipt is en geregistreerd staat in een databank; u als baas kan dan snel worden getraceerd als uw hond onverhoopt is weggevlucht. 

• Doe de gordijnen, lamellen of rolluiken dicht, zodat de hond de lichtflitsen niet ziet.

• Laat de lichten aan, dan zijn lichtflitsen minder intensief.

• Zorg ervoor, dat er op radio of TV geen vuurwerk te zien en/of te horen is, zeker niet als de hond alleen is.

• Wanneer het twaalf uur geworden is en u even buiten gaat kijken, laat iemand van het gezin (een volwassene) bij de hond. Laat op dit tijdstip de hond binnen!

• Wanneer de hond plotseling bang wordt voor vuurwerk, kan er sprake zijn van een fysieke oorzaak. Zo kan een hond, die lijdt aan een oorkwaal voor bepaalde (knal)geluiden gevoelig zijn of worden.

Een hond die slecht ziet, kan schrikachtig of onzeker worden.

Wanneer u weet, dat de hond panisch is voor vuurwerk, neem dan ruim voor oudejaarsdag/avond contact op met uw dierenarts.

Neem uw hond niet mee naar buiten wanneer om 24.00 uur het vuurwerk wordt afgestoken !

Kalmeringsmiddelen

Er zijn verschillende producten tegen vuurwerkangst bij uw dierenarts en/of de winkel te verkrijgen. Zorg dat u ze, als uw hond ze nodig heeft, tijdig in huis heeft.

Hier wil ik wel een woord van waarschuwing bij geven. Verschillende middelen zijn narcosemiddelen en die brengen risico’s met zich mee. Het is belangrijk dat uw hond gezond is, d.w.z. dat hij/zij geen hart-, nier-, of leverproblemen mag hebben en ook geen epilepsie. Ook als uw hond al wat ouder is, moet u voorzichtig zijn. Dus ... altijd in overleg met uw dierenarts deze middelen gebruiken!

Een paar voorbeelden:

• Tranquigel, Calmivet, Diazepam en Sedalin: kalmerende gel of tabletten. 

• Vetranquil: een sterk werkende tranquillizer, die in vloeibare vorm en in tabletvorm verkrijgbaar is. 

Vetranquil heeft een lange werkzaamheid, waardoor uw hond nog tot 24 uur erg sloom kan blijven. Ondanks dat Vetranquil een veilig product is, moet u het toch alleen op oudejaarsavond geven. 

Normaal ongeveer twee uur voor het hoogtepunt van de te verwachten problemen moet u de pilletjes geven, en niet op een volle maag. 

Maar vraag uw dierenarts om de juiste dosering (hond moet gezond zijn en het gewicht van uw hond is belangrijk om te weten) en laat uw dierenarts de werking goed uitleggen.

• Homeocalm: een homeopathisch middel, waarmee u een paar weken van tevoren al dient te beginnen.

• Rescue Remedy: een samengestelde remedie (zie Bach Bloesem), waarmee u 29 december kunt beginnen (4x daags 4 druppels op bijv. een stukje brood). Ook Mimulus is goed bij vuurwerkangst te gebruiken.

• Rust Compositum Extra: een supplement op basis van diverse vitaminen, mineralen en kruiden van Groene Os, dat u al begin december geven moet. Het helpt bij alle situaties van stress, onrust of angst zowel in acute als in chronische situaties. Het werkt rustgevend en ontspannend, maakt de hond beter aanspreekbaar en hierdoor ook beter 'trainbaar'.

Magnesiumcitraat vormt een belangrijk bestanddeel van Rust Compositum. Van alle mineralen in het lichaam kan er aan Magnesium het snelst een tekort optreden, dit terwijl Magnesium juist zorgt voor ontspanning en de energiehuishouding in het lichaam reguleert. Magnesium regelt o.a. de uitscheiding en opname van vele hormonen, neurotransmitters en mineralen door de cellen in het lichaam. Ook werkt het ontspannend op de spieren en zenuwen.
Daarnaast bevat Rust Compositum het aminozuur L-Tryptophan. Samen met Niacinamide vermindert L-Tryptophan angsten en spanning, het kalmeert. Ook de Inositol, Pepermuntblad, Hop, Sint Janskruid en Meidoorn zorgen voor een rustgevend effect.

Rust Compositum werkt echter niet alléén kalmerend. De toegevoegde Zink zorgt voor geestelijke alertheid en maakt honden beter aanspreekbaar. Hierdoor is Rust Compositum Extra zeer geschikt voor het 'wegtrainen' van ongewenst (angst-)gedrag.

• Prodier Nervositeit of Puur Nervositeit: een homeopathisch middel van VSM resp. Puur Natuur, waarmee u een paar dagen van tevoren al dient te beginnen. Het kan ingezet worden in alle situaties van angst en onrust, waaronder ook bij angst voor vuurwerk, onweer of andere harde geluiden. Een groot voordeel van deze middelen is, dat het kalmerend werkt zonder de hond te versuffen.

Avena sativa en Passiflora hebben een kalmerende werking. Rhododendron doet de angst voor onweer en storm afnemen. Borax werkt in het bijzonder bij angst voor plotselinge harde geluiden, zoals vuurwerk.

• Stay Calm: een kalmeringsproduct, dat aanvankelijk in de paardensport werd ingezet, maar nu ook met veel succes bij angstige honden gebruikt wordt.

Tip 1: Overleg, als uw hond epilepsie of hartproblemen heeft, altijd met uw dierenarts voordat u tranquillizers toedient !

Tip 2: Geef uw hond nooit tabletten, die voor een andere hond waren voorgeschreven.

Tip 3: Wees voorzichtig met tabletten, die u in de winkel kunt kopen. Ga liever langs de dierenarts. Homeopathische middelen kunt u wel kopen.

Tip 4: Wacht niet tot de laatste dag, want de voorraad "vuurwerkpillen" bij de dierenarts is soms beperkt.

Tip 5: Als u uw hond wil behandelen met homeopathie, dan kunt u naar een goede homeopaat gaan. Er bestaan dierenarts-homeopaten (zie links).

Reden hiervoor is, dat de complexe middelen van VSM (Prodier) en Homeocalm niet echt homeopathisch zijn, d.w.z. ze passen wel bij het acute beeld (de angst), maar niet bij de rest (het dier en zijn gedrag en karakter).

Eén goed gekozen homeopathisch (dus echt passend) middel kan veel effectiever zijn en zelfs zo diep inwerken, dat de hond minder angstig van aard wordt, dus ook in andere situaties beter plotselinge geluiden, knallen en flitsen kan verdragen. Dan zal de hond bijvoorbeeld ook minder angstig zijn voor onweer, een plotselinge knal uit een uitlaat etc.

Dat is echte hulp en niet alleen symptoombestrijding. De homeopaat heeft de benodigde middelen meestal op voorraad en kan ze dan meteen aan u verstrekken.

Nieuwste ontwikkelingen

Sinds 'n paar jaar is er de D.A.P.® (Dog Appeasing Pheromone)-verdamper voor de hond. 

Dit is een verdamper, die u liefst 2 weken van te voren (half december) in het stopcontact moet steken in de ruimte waar de hond slaapt of het meest verblijft. 

Fabrikant CEVA Santé Animale is er in geslaagd om het feromoon dat de zogende teef vrijgeeft, synthetisch na te maken.

Deze verdamper verspreidt dit feromoon, die ervoor zorgt dat de hond veel minder stressgevoelig wordt: stress en angst verdwijnen, de hond gaat zich beschermd en rustig voelen. Deze feromonen kunnen alleen door soortgenoten worden waargenomen en hebben dus geen invloed op andere dieren of op de mens.

Het voordeel boven tabletten is, dat de hond niet suf wordt en dat het veel langer werkt (30 dagen) dan de werkingsduur van een tablet. Het knallen gaat namelijk ook langer door dan alleen tijdens oud en nieuw.

De DAP-verdamper voor de hond is absoluut veilig. Het stroomverbruik is nagenoeg nihil. Eén flacon is voldoende voor een maand voor een vloeroppervlakte van zo'n 50 tot 70 m².

Veiligheidshalve wordt gebruik afgeraden in ruimten waar CARA-patiënten veel verblijven of slapen. 

Deze verdamper heeft niet alleen effect rond Oud & Nieuw, maar het heeft ook een positief effect op door stress veroorzaakt ongewenst gedrag als dingen slopen en blaffen of bij niet alleen kunnen zijn!

Er bestaat inmiddels ook een spray en een halsband.